Kryształy fosforanu wapnia mogą występować w wielu różnych odmianach, przy czym rozróżnia się pomiędzy fosforanami amorficznymi a fosforanami wapnia. Za wyjątkiem bruszytu kryształy fosforanu wapnia tworzą się głównie w moczu o odczynie zasadowym. Pod mikroskopem optycznym fosforany amorficzne przypominają bezkształtne moczany (ryc. 18-21), z tym, że fosforany amorficzne z reguły krystalizują w moczu zasadowym i rozpuszczają się w kwasie octowym, podczas gdy moczany mają często kolor żółty, ziarnistą postać i nie ulegają rozpuszczeniu w kwasie octowym, ale w roztworach zasadowych w temperaturze 60° C.

Wykonane przy pomocy skaningowego mikroskopu elektronowego zdjęcia fosforanów amorficznych występujących w ludzkim moczu pokazują, iż z reguły mają one kształt kulisty, ale mogą mieć również kształt pierścienia. Kuliste kryształy fosforanu wapnia obserwowano natomiast wyłącznie u psów. Fosforan wapnia może tworzyć także długie, bezbarwne struktury pryzmatyczne, niekiedy ostro zakończone. Kryształy te mogą tworzyć większe skupiska, np. rozety, bądź igły. W kwaśnym moczu fosforan wapnia może wytrącać się również w formie podłużnych bruszytów (ryc. 22-23). Zastanawiano się, czy - jeżeli fosforan wapnia wytrąci się z wodnego wysoko nasyconego roztworu o odczynie pH > 7 – na początku utworzą się kryształy amorficzne, czyli bezkształtne. Proces amorficznego wytrącania może się w wyniku rozpuszczenia, przemiany i wzrostu kryształów zmienić powoli w proces stabilnej krystalizacji. Szybkość tej przemiany zależy od wartości odczynu pH, ponieważ w wysokim pH wzrasta stabilność amorficznych fosforanów.

Interpretacja
Interpretacji amorficznych kryształów wykrytych pod mikroskopem optycznym należy dokonywać ostrożnie, ponieważ mogą się one tworzyć z wielu różnych typów kryształów, w tym z fosforanu wapnia, moczanu amonu i ksantyny. Z doświadczenia wiemy, że kryształy złożone z fosforanu wapnia obserwowano często w znacznej ilości u psów nie wykazujących objawów klinicznych, u psów o stałym alkalicznym odczynie moczu, u psów z moczową kamicą fosforanową, a także u psów z kamicą fosforanowo-szczawianową. Kryształy fosforanu wapnia mogą w niewielkich ilościach towarzyszyć również niektórym infekcjom.